İnsanlığın tüketim alışkanlıklarına sessiz sedasız yön veren "yapay zeka"

Dünya genelinde teknolojide yaşanan gelişmelerle ivme kazanan yapay zeka, bireylerin tüketim alışkanlıklarına sessiz sedasız yön veriyor. Bu gelişmeler geleneksel tüketici kavramını da değiştiriyor, dijitalleşmeyle coğrafi sınırlar ortadan kalkıyor.

GÜNDEM 15.04.2023, 18:21
2
İnsanlığın tüketim alışkanlıklarına sessiz sedasız yön veren "yapay zeka"
Ankara

Coğrafi sınırların aşılmasıyla firmalar teknolojinin nimetlerinden, bireylerden daha çok faydalanıyor. Zira ürünlerini yapay zeka teknolojileri ile pazarlamanın ötesine taşıyarak, müşterilerin önüne her aşamada neredeyse "zorla" sunuyor. Firmalar bu sayede ısrarcı bir pazarlamacı gibi ürünlerini, haber siteleri ya da sosyal ağlarda gezinen bireylerin önüne her an sanki acil bir ihtiyaçmışçasına farklı ambalajlarda sunuyor. Bu sunumları gerçekleştirirken ise bireyin daha önceki tercih ya da söylemlerden geliştirdiği algoritmadan faydalanılıyor.

Buna göre, yapay zeka teknolojisi ile bireylerin ilgilenebileceği, beğenilebileceği ürünler karşısına çıkarılıyor hatta alışveriş siteleri kullanıcıların tercih edebileceği ürünleri algoritmalarla reklam panolarına yerleştiriyor, kampanya gibi ilgi çekici başlıklarla ürünü satmada ısrarcı olabiliyor.

İnternet üzerinden bir çırpıda satın alınabilecek ürünlerin olması, kolaylık sağlaması yönüyle cazip görünürken, yapay zeka bireylerin tercih, beğeni ve algılarını belirleyip kimi zaman da yönlendirerek tüketim alışkanlıklarını değiştirmede rol oynuyor.

Almanya'da yapay zekanın toplum üzerindeki etkileri üzerine araştırmalar yapan ve bu alanda eğitim veren Dr. Wilhelm Bielert, AA muhabirine yaptığı açıklamada, insanların ürün ve hizmetleri tüketme şekline yapay zeka tarafından yön verildiğini belirterek "Yapay zeka destekli kişiselleştirilmiş öneriler, sohbet robotları ve sanal asistanlar, insanların alışveriş yapma, bilgi bulma ve satın alma şeklini değiştiriyor." değerlendirmesinde bulundu.

Bielert, bunun olumlu ve olumsuz olmak üzere iki yönlü olduğuna işaret ederek "Olumlu tarafı, tüketicileri doğru ürünü bulma konusunda destekleyebilir. Olumsuz tarafı; bu, tüketicileri etkilemek için bir kaynaktır." dedi.

İnternet teknolojilerinin özellikle 21. yüzyılın başından itibaren hızla yaygınlaşmasıyla birlikte bireylerin tüketim alışkanlıklarında da belirgin değişiklikler görülmeye başlandı. Yapay zeka teknolojileri ve geliştirilen algoritmalar insanların tüketim alışkanlıklarını değiştirmeye hatta kimilerine göre insanı ihtiyacı olmayan ürünlere asli ihtiyaçmış gibi yönlendirmeye başladı.

Tüketim alışkanlıklarını değiştirme ve ihtiyaca dönüştürmenin şirketlerin bir politikası olup olmadığının sorulması üzerine Bielert, bunun algoritmalarla yapılandırılmasına bağlı olduğunu, algoritmalar aracılığıyla sürdürülebilir hedeflere öncelik verilirse yapay zekanın bu anlamda yardımcı olabileceğini belirtti.

Yapay zeka, yeni küresel ekonomik dengenin kurulmasına neden olabilir

Yönetim danışmanlık şirketi McKinsey & Company’nin tahminlerine göre, 2030'a kadar küresel tüketimin yaklaşık 23 trilyon dolar artış kaydetmesi beklenirken tüketim talebinin büyük ölçüde gelişen ekonomilerden gelmesi öngörülüyor.

Yaşlı nüfus, gelişmiş ülkelerin sorunlarının başında geliyor. Bu durum özellikle üreten/tüketen toplumlarda bir sorun gibi görünse de gelişmiş ülkeler bu meselenin çözümü için yapay zekaya güveniyor. Bu ülkeler, robotik sistemler ve yapay zeka ile mal ve hizmetlerin üretimi, lojistiği ve ticaretini sağlamaya devam edebilecek. Böylece yaşlı nüfuslarına karşın üretim ve ticaret pastasındaki paylarını koruyabilecek, hatta artırabilecek. Bu tahminlerin gerçekleşmesi durumunda sanayi üretiminin değişmesi bekleniyor. Bu da bilinen birçok mesleğin tamamen ortadan kalkmasına, küresel ekonomide kartların yeniden dağıtılmasına neden olabilir.

Bielert'a göre, yapay zeka farklı endüstri alanlarını dönüştürüyor ve yeni alanlar açarak istihdam oluşturulmasını sağlıyor, bazı alanlarda da işten çıkarmalara yol açıyor.

Yapay zekanın işletmelerde verimlilik, üretkenlik ve karar verme mekanizmalarını geliştirerek rekabet gücünün artmasını sağladığını kaydeden Bielert, "Yapay zekanın benimsenmesinin daha fazla gelir eşitsizliğine ve servetin birkaç teknoloji şirketinin elinde toplanmasına da yol açabileceğini not etmek önemli." değerlendirmesinde bulundu.

Bielert yapay zekanın yaygınlaşmasıyla insanların "zeka maliyeti" olmayacağını belirterek bireylerin aklını fazla kullanmasına gerek kalmayacağını ima ediyor.

2030'a kadar dünya genelinde 400 ile 800 milyon aralığında iş yok olacak

Estonya merkezli Yapay Zeka ve Robotik Merkezinde (AIRE) Yapay Zeka Başkanı Otto Mattas, insanların işlerini kaybetme korkusunu haklı bulduğunu çünkü günden güne yapay zekanın kullanım alanlarının arttığını söyledi.

ABD merkezli McKinsey & Company'nin araştırmasına göre, 2030'da dünya çapında 400 ile 800 milyon aralığında iş, yapay zeka sebebiyle yok olacak.

ABD yatırım bankası Goldman Sachs bu ayın başında yayımladığı raporda, Chat GPT gibi yapay zeka sistemlerinin dünya genelinde 300 milyon tam zamanlı işi etkileyebileceğini açıkladı. Ayrıca aynı rapora göre ABD'de hukuk servisleri ve idari işlerde çalışanların istihdamlarının devamı, teknoloji nedeniyle risk altında.

Bielert, yapay zekanın, özellikle tekrar eden, manuel veya veri odaklı işlerde belirli görevleri otomatikleştirme ve fabrikalarda insanların yerini alma potansiyeline sahip olduğunu belirtiyor.

Bielert'a göre, bu potansiyel kısa ve orta vadede iş kaybına ve işsizliğe neden olabilir. Öte yandan insanların daha üretken, stratejik ve katma değerli görevlere odaklanmalarını da sağlayabilir. Hatta uzun vadede, yapay zekanın yeni iş fırsatları ve sektörler oluşturması da muhtemel.

Yapay zekanın insan becerilerini tamamlayıcı bir yönünün olduğunu kaydeden Bielert, bunların zaman zaman yetenekleri de geliştirici olduğunu ifade ediyor.

Estonya'dan Mattas da yapay zekanın insanların yapmak istemediği, kirli, sıkıcı ya da tehlikeli işleri devralabileceğini, böylelikle, insanların yapay zeka ile işbirliği içerisinde çalışabileceğini belirtiyor.

Yorumlar (0)
15
açık
Namaz Vakti 21 Şubat 2024
İmsak 06:20
Güneş 07:45
Öğle 13:23
İkindi 16:21
Akşam 18:51
Yatsı 20:11
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 26 69
2. Fenerbahçe 26 67
3. Trabzonspor 26 43
4. Beşiktaş 26 43
5. Kasımpasa 26 39
6. Rizespor 26 36
7. Antalyaspor 26 35
8. Sivasspor 26 34
9. Başakşehir 26 33
10. A.Demirspor 26 32
11. Kayserispor 26 32
12. Samsunspor 26 30
13. Ankaragücü 26 29
14. Hatayspor 26 29
15. Alanyaspor 26 29
16. Karagümrük 26 28
17. Gaziantep FK 26 28
18. Pendikspor 26 26
19. Konyaspor 26 25
20. İstanbulspor 26 12
Takımlar O P
1. Eyüpspor 23 55
2. Göztepe 23 46
3. Kocaelispor 23 43
4. Bodrumspor 23 42
5. Sakaryaspor 23 40
6. Boluspor 23 36
7. Bandırmaspor 23 36
8. Ahlatçı Çorum FK 23 35
9. Gençlerbirliği 23 33
10. Erzurumspor 23 30
11. Keçiörengücü 23 29
12. Manisa FK 23 27
13. Ümraniye 23 27
14. Adanaspor 23 23
15. Şanlıurfaspor 23 22
16. Tuzlaspor 23 22
17. Altay 23 12
18. Giresunspor 23 7
Takımlar O P
1. Liverpool 25 57
2. M.City 25 56
3. Arsenal 25 55
4. Aston Villa 25 49
5. Tottenham 25 47
6. M. United 25 44
7. Brighton 25 38
8. Newcastle 25 37
9. West Ham United 25 36
10. Chelsea 25 35
11. Wolves 25 35
12. Fulham 25 29
13. Bournemouth 24 28
14. Brentford 25 25
15. Crystal Palace 25 25
16. Nottingham Forest 25 24
17. Everton 25 20
18. Luton Town 24 20
19. Burnley 25 13
20. Sheffield United 25 13
Takımlar O P
1. Real Madrid 25 62
2. Girona 25 56
3. Barcelona 25 54
4. Atletico Madrid 25 51
5. Athletic Bilbao 25 49
6. Real Sociedad 25 40
7. Real Betis 25 39
8. Valencia 25 36
9. Las Palmas 25 35
10. Getafe 25 34
11. Osasuna 25 32
12. Deportivo Alaves 25 28
13. Villarreal 25 26
14. Rayo Vallecano 25 25
15. Sevilla 25 24
16. Mallorca 25 23
17. Celta Vigo 25 20
18. Cadiz 25 17
19. Granada 25 14
20. Almeria 25 8